COVID-19 Bilgilendirmesi Hakkında
Sağlık Rehberi Sağlık Rehberi

Gluten Nedir, Hangi Besinlerde Bulunur?

Son yıllarda yapılan araştırmalarda gluten içermeyen besinleri tüketmenin genel sağlık durumunu artırdığı gözlemlenmiştir. Glutensiz beslenen kişi daha enerjik hisseder, kilo vermeye de yardımcı olur. Bir sağlık zorunluluğu olmadığı halde sadece zayıflamak için glutensiz beslenme diyetinin devam ettirilmesi ciddi fiziksel ve ruhsal problemlere yol açabilmektedir.

Gluten, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunmaktadır. Bazı kişilerde sindirim problemlerine yol açabilir. Bitkisel bir protein olan gluten; ekmek, makarna, bulgur, irmik, kek, pasta, börek gibi hamur işlerinde; buğday ve arpa içeren içeceklerde bulunmaktadır. Çölyak hastaları, gluten intoleransı ve buğdaya alerjik reaksiyon gösteren kişilerin bu gıdaları kutularında 'gluten içermez' gibi bir açıklama olmadıkça tüketmemesi gerekir.

Gluten İçeren Besinler Nelerdir?

Bazı bireyler için sindirim problemlerine ve çok daha önemli sağlık sorunlarına neden olmaktadır. Gluten arpa, buğday, çavdar gibi tahıllarda bulunur. Gluten bulunan diğer besinleri şu şekilde sıralayabiliriz;

  • Ekmek, poğaça, açma ve lavaş gibi hamur besinleri
  • Makarna, erişte, tarhana, bulgur, un içeren çorbalar 
  • İrmik kurabiye gibi şekerli tatlılar
  • Pasta ve kek ürünleri
  • Çavdar ve tahıldan elde edilen besinler
  • Malt, malt tatlandırıcısı ve malt içeren besinler
  • Patates kızartması, cips ve işlenmiş besinler
  • Boza, işlenmiş kahve çeşitleri

İşlenmiş olan besinlere buğday eklenmektedir. Bu yüzden bu tarz besinlerin hemen hemen hepsinde gluten bulunur. Glutene karşı hassas olan bireylerin, bu tarz besinleri tüketmeden önce paketin arka yüzünde bulunan uyarıları dikkate alması gerekmektedir.

Glutensiz Diyet Nedir?

Gluten diyeti, tedavi amacıyla uygulanmaktadır. Çölyak hastaları, gluten intoleransı ve buğdaya alerjik reaksiyon gösteren kişiler uygulamaktadır. Gluten tüketimiyle oluşan sağlık sorunlarının sona ermesini hedefler. Sağlıklı beslenmek için glutensiz beslenmek isteyen kişiler de bu diyeti yapabilir. İşlenmemiş et, meyveler ve sebzeler gluten içermemektedir. Günlük tüketilebilecek gluten miktarı belli değildir. Kinoa, patates, soya sosu, esmer pirinç, yulaf, mısır, deniz ürünleri, tavuk, yumurta, meyve ve sebzeler güvenlidir. Bunların haricinde; un kullanılması gereken ürünlerde vardır. Bu ürünler; soya, badem, patates, bezelye ve hindistan cevizi unu kullanılabilir.
Gluten içermeyen ürünlerde, gıda maddesinin ismi ile beraber ambalaj rengi ile zıt bir renkte 'glutensiz' ibaresi yer alır. Gluten içermeyen besinlerde 'Gluten oranı 20 miligram/kilogramı geçmez' yazısı bulunur. Ürünlerde, paketin rengiyle farklı bir renkte ve hemen göze çarpacak şekilde 'Doktor tavsiyesiyle kullanılmalıdır' ibaresi bulunmalıdır.

• Ekmek, poğaça, açma ve lavaş gibi hamur besinleri • Makarna, erişte, tarhana, bulgur, un içeren çorbalar • İrmik kurabiye gibi şekerli tatlılar • Pasta ve kek ürünleri • Çavdar ve tahıldan elde edilen besinler • Malt, malt tatlandırıcısı ve malt içeren besinler • Patates kızartması, cips ve işlenmiş besinler • Boza, işlenmiş kahve çeşitleri
Bağışıklık sistemi glutene karşı reaksiyon gösteriyorsa, çölyak ve benzeri bağışıklık sistemi problemlerine davetiye çıkarır. Gluten tüketildiği durumlarda sinirsel sorunlar meydana gelebilir. Huzursuzluk sendromları ve çeşitli depresif rahatsızlıkları gluten kaynaklı gelişim gösterebilmektedir. Ayrıca gelişim geriliğine yol açabilir.
Glutensiz besinler, çölyak hastalığı bulunan bireylerin besin tüketmesinde kullanılmak üzere hazırlamış olduğu gluten içeriği 20 mg/kg ile sınırlı besinlerdir. Bu besinler, çölyak hastalığının başlıca tedavi şeklidir.
• Esmer pirinç unu • Fındık unu • Soya • Nohut • Hindistan cevizi unu • Mısır • Kinoa • Kestane unu • Patates unu • Saf zeytin yağı
Güncelleme Tarihi: 06 Eylül 2022
Yayınlama Tarihi: 06 Eylül 2022

Kategori: Genel Sağlık

Sayfa içeriğinde yer alan bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. İlgili sayfada tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren öğeler yer almamaktadır. Tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.
Sizi Arayalım
,