Transkütanöz Vagus Sinir Stimülasyonu (tVNS) Nedir?

Transkütanöz Vagus Sinir Stimülasyonu (tVNS), sinir sistemi üzerinde etki gösteren, cerrahi olmayan (non-invaziv) bir destekleyici tedavi yöntemidir. Uygulama, vücuda herhangi bir kesi yapılmadan ve anestezi gerektirmeden gerçekleştirilir.

Bu yöntemde, kulak bölgesine yerleştirilen özel bir uygulama aparatı aracılığıyla verilen düşük düzeyli uyarılarla, beynin dengeleyici ve düzenleyici işlevlerinin desteklenmesi amaçlanır. Uyarılar, kişinin günlük yaşamını etkilemeyecek düzeyde olup, uygulama sırasında genellikle hafif bir his olarak algılanır.

tVNS uygulaması sırasında kişi uyanıktır ve işlem boyunca aktif olarak günlük farkındalığını sürdürür. Seanslar çoğunlukla kısa sürede tamamlanır ve uygulama sonrasında dinlenme ya da hastanede yatış gerektirmez. Bu sayede kişi, seansın ardından günlük yaşamına rahatlıkla devam edebilir.

tVNS, tek başına bir tedavi yöntemi olarak değerlendirilmez. Psikiyatri uzmanı tarafından yapılan ayrıntılı değerlendirme sonrasında, mevcut psikiyatrik tedavi sürecini destekleyici ve tamamlayıcı bir seçenek olarak ele alınır. Hangi hastalar için uygun olduğu ve tedavi sürecinin nasıl planlanacağı, mutlaka hekim tarafından belirlenir.

tVNS Psikiyatride Ne Amaçla Kullanılır?

Psikiyatride tVNS, beynin stresle baş etme, duygudurum düzenleme ve gevşeme süreçlerini desteklemeyi amaçlayan, cerrahi olmayan bir destekleyici yöntem olarak değerlendirilir.

Psikiyatrik sorunlarda kişi zaman zaman yoğun stres, içsel gerginlik, duygusal dalgalanmalar veya zihinsel yorgunluk yaşayabilir. tVNS, bu süreçlerde beynin dengeleyici mekanizmalarını destekleyerek, psikiyatrik tedavi sürecine katkı sağlamayı hedefler.

Bu yöntemde temel amaç:

• Duygusal dengeyi desteklemek,
• Stres ve gerginlik düzeyinin düzenlenmesine katkı sağlamak,
• Psikiyatrik tedavi sürecinin genel etkinliğini desteklemektir.

tVNS, ilaç tedavilerinin veya psikoterapinin yerine geçen bir uygulama değildir. Psikiyatri uzmanının uygun görmesi halinde, mevcut tedavi planı içinde tamamlayıcı ve destekleyici bir yaklaşım olarak ele alınır. Hangi hastalarda uygulanacağı ve tedavi sürecinin nasıl planlanacağı, mutlaka uzman hekim tarafından değerlendirilir.

tVNS Psikiyatride Hangi Durumlarda Kullanılabilir?

Psikiyatride tVNS, uzman hekim tarafından yapılan değerlendirme sonrasında, destekleyici bir yaklaşım olarak aşağıdaki durumlarda ele alınabilir:

• Depresyon belirtilerinin eşlik ettiği durumlarda Duygudurumda çökkünlük, ilgi kaybı ve enerji düşüklüğünün ön planda olduğu tablolarda, psikiyatrik tedavi sürecini desteklemek amacıyla değerlendirilebilir.
• Kaygı (anksiyete) ve stresle ilişkili yakınmalarda Sürekli gerginlik, huzursuzluk ve zihinsel yük hissinin eşlik ettiği durumlarda, destekleyici bir yöntem olarak gündeme gelebilir.
• Uyku düzeniyle ilgili sorunların eşlik ettiği psikiyatrik tablolarda Uykuya dalma güçlüğü, sık uyanma veya dinlenememe hissinin ön planda olduğu durumlarda, klinik uygunluk çerçevesinde değerlendirilebilir.
• Duygudurum dalgalanmalarının belirgin olduğu olgularda Gün içinde duygusal iniş çıkışların yoğun yaşandığı durumlarda, tedavi planına destekleyici olarak eklenebilir.
• Psikiyatrik tedavi planı içinde ilaç dışı destekleyici yöntemlerin uygun görüldüğü hastalarda Mevcut tedavi sürecinin tamamlayıcı bir parçası olarak ele alınabilir.

Bu yöntemde amaç, belirtileri tek başına ortadan kaldırmak değil; kişinin günlük yaşam işlevselliğini desteklemek ve psikiyatrik tedavi sürecine katkı sağlamaktır. Hangi hastalarda uygulanacağına ve tedavi sürecinin nasıl planlanacağına, mutlaka uzman hekim tarafından karar verilir.

tVNS Nasıl Uygulanır?

tVNS uygulaması, kulak bölgesine yerleştirilen özel bir uygulama aparatı aracılığıyla gerçekleştirilir. Uygulama sırasında verilen uyarılar düşük düzeydedir ve çoğu kişi tarafından hafif bir his olarak algılanır. İşlem sırasında ağrı hissedilmez.

Uygulama süreci genel olarak şu şekilde ilerler:

• Cerrahi işlem gerekmez.
• Anestezi uygulanmaz.
• Kişi işlem sırasında uyanıktır.
• Seanslar genellikle kısa sürer.
• Uygulama sonrasında günlük yaşama dönüş mümkündür.

tVNS uygulaması, klinik ortamda ve uzman hekim kontrolünde planlanır. Uygulama öncesinde hastanın tıbbi durumu ve psikiyatrik öyküsü değerlendirilir; tedavinin uygun olup olmadığı bu değerlendirme sonucunda belirlenir.

Tedavi süreci boyunca kişi düzenli olarak izlenir ve gerek görüldüğünde tedavi planı uzman hekim tarafından yeniden gözden geçirilebilir.

tVNS Ne Kadar Sürede Uygulanır?

tVNS uygulamasının süresi ve seans planı, kişiye özel olarak belirlenir. Tedavi süresi; kişinin klinik durumu, tedaviye verdiği yanıt ve uzman hekimin değerlendirmesine göre değişiklik gösterebilir.

Bu nedenle her hastada aynı tedavi süreci uygulanmaz.

tVNS Güvenli midir?

tVNS, cerrahi müdahale gerektirmeyen bir yöntem olması nedeniyle genel olarak iyi tolere edilen uygulamalar arasında yer alır.

Bazı kişilerde uygulama sırasında veya sonrasında hafif ve geçici etkiler görülebilir:

• Uygulama bölgesinde kısa süreli hassasiyet
• Hafif baş ağrısı
• Geçici yorgunluk hissi

Her tıbbi uygulamada olduğu gibi tVNS de herkes için uygun olmayabilir. Bu nedenle uygulama kararı mutlaka uzman hekim tarafından verilmelidir.

NPİSTANBUL Hastanesi’nde tVNS

NPİSTANBUL Hastanesi’nde tVNS uygulamaları, psikiyatri uzmanlarının ayrıntılı değerlendirmesi sonrasında planlanır. Tedaviye başlanmadan önce hastanın psikiyatrik öyküsü, mevcut tedavileri ve klinik gereksinimleri kapsamlı şekilde ele alınır.

tVNS, hastanın hâlihazırda sürdürdüğü ilaç tedavileri ve psikoterapi gibi diğer psikiyatrik yaklaşımlarla birlikte, bütüncül ve kişiye özel bir tedavi planının parçası olarak değerlendirilir. Amaç, her hastaya standart bir uygulama sunmak değil; bireysel ihtiyaçlara göre en uygun tedavi yaklaşımını belirlemektir.

Tedavi süreci boyunca hastalar düzenli olarak izlenir ve klinik gereksinimlere göre tedavi planı uzman hekim tarafından gözden geçirilebilir. Uygulamanın uygunluğu ve devamı, her aşamada hekim değerlendirmesi doğrultusunda belirlenir.

NPİSTANBUL Hastanesi’nde tVNS uygulamaları, bilimsel, etik ve hasta odaklı bir anlayışla yürütülür.