Sağlık Rehberi Sağlık Rehberi

Kimerizm Nedir? Türleri Nelerdir?

Kimerizm, iki sperm aracılığı ile ayrı ayrı döllenen iki yumurtanın gelişimi sonucu oluşmuş iki embriyonun, ikiz kardeşler oluşturmanın yerine, gelişimin erken evresinde birleşip tek bir canlı olarak doğmaları olarak adlandırılır. İnsanlarda, diğer hayvan ve bitkilerde meydana gelebilen kimerizm canlılara türlü özellikler kazandırabilmektedir.

Genetik kimerizm çeşitli zigotlardan çoğalıp hücrelerin tek bir organizma meydana getirmesi olarak bilinmekte olan biyolojik terimdir. Hayvanlardaki kimeralar döllenmiş yumurtaların birleşmesi ile meydana gelir. Bitkilerde ise hücre bölünmesi esnasında meydana gelen mutasyonlar aynı zigottan değişik türde yapıların meydana gelmesine yol açabilir. Kimerizm adı Yunan mitolojisinde hayvanların vücut bölümlerinin tek bir vücutta de birleşmesi sonucu kimera isimli mitolojik yaratıktan türetilir. Bu yaratık hayal gücünün bir ürünü olsa bile, kimerizm zamanımızda bir sağlık problemi olarak karşımıza çıkar.

Kimerizm Belirtileri Nelerdir?

Kimerizm, bir kişinin bedeninde birden fazla DNA taşıdığı zaman oluşan çok ender görülen bir genetik kusur çeşididir. Genellikle, bu farklılık belirtilere yol açmaz, fakat taşıyıcının bedeninde asimetri ve deformite ya da daha ender durumlarda hermafroditizm gibi farklılıklar oluşur. 
Bu durum, bireyin genetik materyalde oluşan mutasyon kaynaklı genetik farklılıklar gösterdiği mozaikçilikten farklı olarak görülür. Gebelik esnasında ve sonrasında kimerizm ihtimalleri biyolojik bakımdan mümkün olabilir. Çift yumurta ikizlerinde de aynı vakalara rastlanabilir. İkizlerden birisi öteki ikize ait olan hücreleri kendi bedenine alıp doku ya da organın bir parçası yapabilmektedir. Bununla birlikte ikizlerden birisi anne rahminde öldüğü zaman öteki ikiz, ölmüş olan ikizin hücrelerini kendi bedenine alabilmektedir. Bu durum 'ikiz kimerizmi' olarak adlandırılmaktadır.

Kimerizm Türleri Nelerdir?

Kimerizm sürekli dış görünüş ile saptanabilecek bir durum olmaz, fakat kişinin ve ailenin alanında uzman kişilerce incelenmesi sonucu belirlenebilmektedir. Kimerizm türlerini şu şekilde sıralayabiliirz;

Tetra gametik kimerizm: Kimerizmin yaygın olarak görülen çeşididir. Böyle bir yapı, 4 gametten oluşmaktadır, bundan dolayı tetra gametik kimerizm olarak adlandırılmıştır. Bu organizma ikiz olanların her bir tanesine ait hücreleri ve dokuları taşımaktadır. Sonuç olarak; dünyaya gelen kimerik birey doğmamış olan ikiz kardeşinin de DNA`sını taşımış olur.

Germline kimerizm: Bir organizmanın germ hücreleri kendi ile genetik biçimde özdeş olmadıkları zaman meydana gelir. Son dönemlerde, gelişim esnasındaki plasental füzyon sebebi ile, marmosetlerin ikiz olan kardeşlerinin üreme hücrelerini taşıyabilme ihtimali olduğu keşfedilmiştir.

Kromozomal kimerizm: İki adet sperm aracılığı ile ayrı ayrı döllenen iki farklı yumurtanın gelişimi ile meydana gelen iki embriyonun gelişiminin erken zamanında birleşme gerçekleştirip bir tek canlı olarak dünyaya gelmeleri olarak ifade edilir.

Kimerizm Testi

Kimerizm testi, allo-kök hücre transplantasyon işleminin ardından vericiden kaynaklanan lenf bezi ve kan hücresinin alıcı olanda bulunması biçiminde uygulanmakta olan bir tanı testi olarak bilinir. Kan ve kemik iliği örneğinde uygulanan bu inceleme, altta oluşan rahatsızlık riski ile ilgili önemli bilgiler vermektedir.

Örnek verilecek olursa görüntü olarak kadın ancak anatomik olarak erkek bir birey bu kategoriye girmektedir. Anne rahminde gerçekleşen döllenmiş iki yumurta aynı olmayan cinsiyetler taşıyıp birbiri ile birleşme gerçekleşirse kimerik bir kişi meydana gelebilir.
Kimerizm incelemesi, PCR uygulanarak, net ardı ardına tekrarlar (STR) gibi DNA dizilimleri yardımı ile yapılır.
Alıcıda olan verici kaynaklı hücrelerin %5-95 aralığında olması ise karma kimerizm şeklinde belirtilmektedir, lenfositler gibi hücresel bölmelerde verici ve alıcı hücrelerin var olduğunu göstermektedir.
Güncelleme Tarihi: 22 Aralık 2022
Yayınlama Tarihi: 13 Aralık 2022

Kategori: Genel Sağlık

Sayfa içeriğinde yer alan bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. İlgili sayfada tedavi edici sağlık hizmetine yönelik bilgiler içeren öğeler yer almamaktadır. Tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.
Sizi Arayalım
,